RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 31205
تعداد بازدید : 3545

بعضی از راهکارها ی عملی برای ایجاد شادی در زندگی

بعضی از راهکارها ی عملی برای ایجاد شادی در زندگی و تقسیم ساعات عمر به چهار بخش

بعضی از راهکارها ی عملی برای ایجاد شادی در زندگی و تقسیم ساعات عمر به چهار بخش

بعضی از راهکارها ی عملی برای ایجاد شادی در زندگی

تقسيم ساعات به چهار قسمت

در  اندرزهای حضرت موسی بن حعفر و حضرت رضا علیهما السلام( و در حکمت آل داود )  ‏آمده :

اجْتَهِدُوا فِي أَنْ يَكُونَ زَمَانُكُمْ أَرْبَعَ سَاعَاتٍ- سَاعَةً لِمُنَاجَاةِ اللَّهِ وَ سَاعَةً لِأَمْرِ الْمَعَاشِ- وَ سَاعَةً لِمُعَاشَرَةِ الْإِخْوَانِ- وَ الثِّقَاتِ الَّذِينَ يُعَرِّفُونَكُمْ عُيُوبَكُمْ- وَ يُخْلِصُونَ لَكُمْ فِي الْبَاطِنِ- وَ سَاعَةً تَخْلُونَ فِيهَا لِلَذَّاتِكُمْ فِي غَيْرِ مُحَرَّمٍ- وَ بِهَذِهِ السَّاعَةِ تَقْدِرُونَ عَلَى الثَّلَاثَةِ سَاعَات‏[1]

            سعى كنيد شبانه‏روز خود را بچهار قسمت نمائيد. يك قسمت براى مناجات با خدا و يك قسمت براى امر معاش و يك قسمت براى معاشرت با برادران و دوستان مورد اعتمادى كه عيبهاى شما را گوشزد شما ميكنند و در باطن به شما علاقه دارند. و يك قسمت براى لذت و بهره‏برداريهاى غير حرام با اين قسمت شما قدرت بر سه قسمت ديگر پيدا ميكنيد. توضیح بیشتر اینکه تعبیرات مختلفی [2] از قبیل : عَوْنٌ ،   تَقْدِرُونَ و  لَمَرْغُوبَةٌ  که در روایات فوق و  داخل پاورقی آمده  دلالت واضح دارند که لذتهای حلال  و ساعتها و کارهای شادی آور کلید بسیار مهمی هستند برای کسب فضایل اخلاقی و انجام واجبات و تر ک  محرمات . از این رو زمانهای شادی فرصتهای بسیار مناسبی هستند که می توان از آن برای امور معنوی استفاده فراوانی ببریم . همانطور که علی علیه السلام فرمودند :  أَوْقَاتُ السُّرُورِ خُلْسَة[3] یعنی  تفريح و شادمانى فرصت است، (افراد عاقل فرصتها را مغتنم ميشمارند و از آنها بنفع خوشبختى و سعادت خويش استفاده مى‏كنند).

خسته نشدن روح

آري روح آدمي نيز گاهي خسته و بيمار مي‌شود .  و برای رفع  كسالت و بيماري و افسردگي آن نیاز  به درمان وتقويت است. در اين باره حضرت على عليه السّلام فرمود إِنَّ هَذِهِ الْقُلُوبَ لَتَمَلُّ كَمَا تَمَلُّ الْأَبْدَانُ- فَابْتَغُوا لَهَا طَرَائِفَ الْحِكْمَةِ وَ إِنَّ لِلْقُلُوبِ إِقْبَالًا وَ إِدْبَاراً فَإِذَا أَقْبَلَتْ فَاحْمِلُوهَا عَلَى النَّوَافِلِ وَ إِذَا أَدْبَرَتْ فَاقْتَصِرُوا بِهَا عَلَى الْفَرَائِض‏[4]  یعنی  دلها خسته مى‏شوند همان گونه كه بدن‏ها خسته مى‏شوند شما با سخنان حكمت آميز و مطالب سودمند خود را از خستگى بيرون كنيد، دلها گاهى اقبال دارند كه كارهاى خير بكنند و گاهى از كارهاى خير اباء و امتناع دارند، اينك هر گاه متوجه كار خوب شدند آنها را با مستحبات مشغول كنيد و هر گاه پشت كردند فقط به واجبات اكتفاء نمائيد .

علت اینکه حضرت فرموده با کلمات حکیمانه خستگی خودش را بیرون کند بخاطر این است که  در جای دیگر فرموده  :السُّرُورُ يَبْسُطُ النَّفْسَ وَ يُثِيرُ النَّشَاط[5]  یعنی شادي باعث انبساط روح و ايجاد وجد و نشاط مي‌شود .  از این رو بوسيله تفريح قدرت بر کارهای دیگر پیدا می کند و نياز جسم و جان برآورده مى‏شود و لذّتش مايه خشنودى و آرامش خاطر ميگردد.

 

 

تفريح و شادي و نيروي بيشتر

تفريح آدمى را با شادى و مسرّت براى كار و كوشش مهيا ميكند و در راه فعاليتهاى اقتصادى و اجتماعى با نيروى بيشتر آماده ميسازد.. علاوه مومن نباید کسل ، بی حال ، خسته و تنبل باشد . چرا که آن حضرت وقتي كه صفات مومنان را براي همام شرح مي‌دهد مي‌فرمايد: «مومن هميشه با نشاط است و هيچ وقت گرفته و كسل نيست.»

بعضی از راهکارها ی عملی برای ایجاد شادی در زندگی :

با مطالب و  آیات و روایا تی که گذشت  معلوم شد که اسلام دين كامل و جامعي است كه به تمام نيازهاي فطري انسان توجه كامل داشته و براي تمام نيازهاي جسمي و روحي، ابعاد مختلف، زواياي پيدا و پنهان زندگي بشر برنامه و شيوه‌ي كار ارائه كرده‌است.

شادي‌و‌نشاط و تفريح از جمله نيازهاي روحي‌و‌فطري انسان است كه در بسياري ازجنبه‌هاي حياتي وي نقش مؤثري ايفا مي‌كند. دين‌مبين‌اسلام كه به تمام نيازهاي روحي‌وجسمي انسان توجه داشته، اين موضوع را نيز موردتوجه قرار داده است. از اینرو  براي ايجاد فضاي شادي و راندن غم و اندوه و در نتيجه تجديد قوا براي ادامه‌ي حركتِ تكاملي و کسب فضایل اخلاقی لازم است بعضی ازراهکارهای عملی را برای ایجاد شادیهای معنوی و غیر معنوی  که ارآیات وروایات وتجربیات الهام گرفته شده  بیان کنیم :

1)        پوشيدن لباس‌هاي شاد و روشن

2)        خوش گویی ، خوش رویی ، خوش خویی  و خوش بویی ( تبسم و خنده هشتاد خاصیت دارد. )

3)        نظافت و نظم و پاكيزگي

4)        مسافرت و تفريح سالم

5)        حضور در طبيعت و نگريستن به سبزه و آب

6)        مهرباني و محبتِ متقابل

7)        ارتباط با  همسر، زناشویی ( با ازدواج سالم )

8)        زدودن كينه و حسد

9)        شوخي و ادخال سرور در صورتي كه بر مبناي حقيقت و صداقت استوار باشد و از حد اعتدال خارج نگردد

10)    رضايت و تحمل

11)    پرهيز از گناه( و عذاب وجدان نگرفتن )

12)    زينت كردن

13)    حضور در مجالس شادي و جشن ( مشروط بر اينكه معصيت‌آلود وتوام با فسق وفجور نباشد)

14)    ورزش

15)    اميد به زندگي

16)    كار و تلاش و دوری از تنبلی و کسلی

17)    ديدار با دوستان ، رفقا و آشنایان

18)    تلاوت قرآن ، تدبر و تفکر در آیات آن

19)    تفكر در آفريده‌هاي خداوند

20)    خواندن زندگی نامه و قصص قرآن ، اهل بیت عصمت و طهارت ، علما و دانشمندان

21)    سلام کردن به همدیگر و دست دادن و فشار دادن آن

22)    تفکر،  پیش و بیش از گفتار و کردار

23)    تغییر دادن رفتارهای ناهنجار

24)    تهیه فهرستی از رفتارهای محبت آمیز

25)    ایجاد پنج یک ( یعنی سعی کنیم حد افل احساسهای مثبت پنج برابر احساسها منفی باشد . و همچنین مثبت و منفی های دیگر )

26)    کلماتِ بد را مثل همیشه ، هرگز، باید و نباید را از کلماتِ خود  حذف کردن

27)    خوب گوش کردنِ کلمات دیگران ( شش دانگ گوش شدن )

28)    موقعیت شناسی  و وقت شناسی در امور زنذگی

29)    تحسین و تشویق  کردن  ( تنبیهات ،  بیشتر از تشویقات نشود . )

30)    دو کلمه کوتاه ( دوستت دارم ) و اشباه آن

31)    احترام متقابل

32)    تقسیم کردن کارها ، مخصوصا کارهای سخت

33)    توافق و رفع سوء تفاهم

34)    فرو بردن غضب به وسیله وضو ( و تخلیه غضب در بعضی موارد بطور عاقلانه )

35)    کمک گرفتن در ناتوانیها مخصوصا در امور معنوی

36)    رفتار تدافعی نداشتن

37)    کله شق نبودن 

38)    حسن نیت (  در آغاز و سرانجام کارها بسیار مهم است )

39)    عقل  خود  را  بارور   کردن      (قوی ترین  مرکب زندگی )

40)    تمرینِ صبر ، تحمل و استقامت  (  بزرگترین    خانه    زندگی)

41)    ادب ، شرم و  حیا در خلوت و جلوت ( زیبا ترین  لباس زندگی )

42)    علم و آگاهی  و دانش زندگی  (  پر نور  ترین  چراغ  زندگی )

43)     شمردن موهبتها و نعمتهای الهی  و ذکر و یاد او

44)    در تله ی " فقط اگر "  ها نیفتادن

45)    اصلاح عقاید و افکار غلط( بسیاری از ناراحتیها به خاطر افکار و عقاید باطل و بی ارزش است )

46)    فراموش نکردن فرصتها و مناسبتها ( تبریک سالگرد تولد ، ازدواج ، تحصیلات موفق و ....)

47)    تعهد و عمل به تعهدات زندگی

48)    پیاده  روی

49)    غوطه خوردن در آب( و شنا )

50)    خوردن و آشاميدن ( یک سوم غذا ، یک سوم آب ، یک سوم هوا )

51)    مسواک

52)    سر را با خطمی شستن

53)    مرکب سواری

54)    هم صحبت شدن با اندیشمندان و صاحبان فضل

55)    داشتن  دو آینه ( یک آینه که بدیهای خودش را در آن ببیند تا کوچک شود و خود را اصلاح کند و یک آینه  دیگر که خوبیهای مردم را در آن ببیند تا از آنها کسب فیض کند )

56)    حافظ زبان خود و عارف به زمان و اهل آن  

57)    کسب و زندگی  با مال خود برای حفظ از درخواست از دیگران

58)     خواندن سخنان حکمت آمیز و سودمند وتاریخ انبیا ، اولیاء ،معصومین علیهم السلام و علما

59)    برآورده کردن حوایج دیگران ( این کار هم در این دنیا شادیزاست و هم در آن دنیا )

60)    جک گفتن ( مفاکهه الاخوان )

61)    بیداری در سحر و خواندن نماز شب و بیداری در بین الطلوعین

نتیجه : بسیاری از این عوامل  ، عواملی هستند که  اگر همگان در آن  خوب تفکر کنند ؛ می فهمند  که آنها  نقش مهمی در  ایجاد شادی و نشاط در زندگی دارند .واز طرف دیگر بسیاری از این عوامل الهام گرفته از آیات و روایات است پس نتیجه می گیریم که دستورات اسلام برای شاد زیستن است

 



[1] - بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏75    321     بخش بيست و پنجم پند و اندرزهاى موسى بن جعفرو همچنين از مواعظ حضرت رضا عليه السلام در ج 75 ص 346 و نیز شبیه این روایت در مجموعة ورام(تنبيه الخواطر)    ج‏2  ص  23   آمده :  

     مَكْتُوبٌ فِي حِكْمَةِ آلِ دَاوُدَ عَلَى الْعَاقِلِ أَنْ لَا يَغْفُلَ عَنْ أَرْبَعِ سَاعَاتٍ فَسَاعَةٌ فِيهَا يُنَاجِي رَبَّهُ وَ سَاعَةٌ فِيهَا يُحَاسِبُ نَفْسَهُ وَ سَاعَةٌ يُفْضِي إِلَى إِخْوَانِهِ الَّذِينَ يَصْدِفُونَهُ عَنْ عُيُوبِ نَفْسِهِ وَ سَاعَةٌ يُخَلِّي بَيْنَ نَفْسِهِ وَ بَيْنَ لَذَّتِهَا فِيمَا يَحِلُّ وَ يَجْمُلُ فَإِنَّ هَذِهِ السَّاعَةَ عَوْنٌ لِتِلْكَ السَّاعَات‏ و نیز در  معدن الجواهر  ص  42    باب عدد چهار وَ قَالَ  على عليه السلام : مَا أَحَقَّ بِاللَّبِيبِ أَنْ يَكُونَ لَهُ أَرْبَعُ سَاعَاتٍ فِي النَّهَارِ سَاعَةٌ يُحَاسِبُ فِيهَا نَفْسَهُ وَ يَنْظُرُ مَا اكْتَسَبَ لَهَا وَ عَلَيْهَا فِي لَيْلَتِهِ وَ يَوْمِهِ وَ سَاعَةٌ يَرْفَعُ فِيهَا حَاجَتَهُ إِلَى رَبِّهِ وَ سَاعَةٌ يُفْضِي فِيهَا لِإِخْوَانِهِ وَ ثِقَاتِهِ الَّذِينَ يَصُدُّونَهُ عَنْ عُيُوبِهِ وَ سَاعَةٌ يُخَلِّي فِيهَا بَيْنَ نَفْسِهِ وَ بَيْنَ لَذَّتِهَا مِمَّا يُحْمَدُ وَ يَحِلُّ وَ إِنَّ هَذِهِ السَّاعَةَ لَمَرْغُوبَةٌ عَلَى هَذِهِ السَّاعَاتِ الْأُخَرِ وَ إِنَّ اسْتِجْمَامَ الْقُلُوبِ وَ تَوْدِيعَهَا زِيَادَةٌ فِي قُوَّتِهَا

     و نيز علی علیه السلام  فرمود : چقدر سزاوار است از براى عاقل كه در روزهاى خود چهار ساعت مقرّر كند پس در يك ساعت از آنها حساب نفس خود نمايد تا ببيند در شبانه روز چه كسب كرده خوبى يا بدى و در يك ساعت ديگرش حوائج خود را از حقتعالى بخواهد و يك ساعت ديگرش را خلوت كند با برادران و دوستانى كه اعتماد بآنها باشد و بايد ايشان دوستانى باشند كه عيبهاى او را باوى بگويند و او را از عيوب خود اعراض دهند و برگردانند و يك ساعت ديگرش را از براى نفس خود گذارد كه صرف در لذّتهاى حلال شود و اين ساعت معين و ياور اوست بر ساعات ديگر همانا آسايش دادن دل را بقدرى كه رفع خستگى او شود و باعث زيادتى در قوّه او مى‏شود. و همچنین شبیه آن در ارشاد القلوب إلى الصواب    ج‏1 ص  140باب چهار در سوالات ابوذر- -   روضة الواعظين و بصيرة المتعظين، ج‏1، ص: 4مجلسی در باب ماهیت عقلها – آمده است

[2] - فَإِنَّ هَذِهِ السَّاعَةَ عَوْنٌ لِتِلْكَ السَّاعَات--  وَ بِهَذِهِ السَّاعَةِ تَقْدِرُونَ عَلَى الثَّلَاثَةِ سَاعَات‏ --  وَ إِنَّ هَذِهِ السَّاعَةَ لَمَرْغُوبَةٌ عَلَى هَذِهِ السَّاعَاتِ الْأُخَرِ وَ إِنَّ اسْتِجْمَامَ الْقُلُوبِ وَ تَوْدِيعَهَا زِيَادَةٌ فِي قُوَّتِهَا

[3] - تصنيف غرر الحكم و درر الكلم     ص 319    فصل ششم در سرور

[4] - علي  بحار الأنوار الجامعة لدرر أخبار الأئمة الأطهار    ج‏74    168    باب 7 باب كلمات پيامبر اعظم صلى الله عليه و آله - مشكاة الأنوار في غرر الأخبار    ص 256    فصل  سوم در ذكر قلب‏

[5] - تصنيف غرر الحكم و درر الكلم         319    31  فص ششم در سرور

 


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :

حديث

    أَبُو جَعْفَرٍ ع يَقُولُ إِنَّ لِجَمِيعِ شَهْرِ رَمَضَانَ لَفَضْلًا عَلَى جَمِيعِ سَائِرِ الشُّهُورِ كَفَضْلِ رَسُولِ اللَّهِ ص عَلَى سَائِرِ الرُّسُل‏

    جابر مى‏گويد: حضرت ابو جعفر امام باقر (ع) مى‏فرمود: برترى جمعه‏هاى ماه رمضان بر جمعه‏هاى ديگر ماهها، مانند برترى رسول خدا (ص) بر ديگر پيامبرا

    ثواب الأعمال و عقاب الأعمال ص 40

لينک هاي مفيد