Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 30901
تعداد بازدید : 1073

آثار نماز و اوصاف نمازگزاران

آثار نماز و اوصاف نمازگزاران

آثار نماز و اوصاف هفتگانه نماز و نمازگزاران در سوره معارج

آثار نماز و اوصاف نمازگزاران

1-    به فكر محرومان و سائلان

خداي سبحان در عطف بر بيان قبلي خود درباره مصلّين: (... المصلّين  الّذين هُم علي صَلاتهم دائمون)[ سوره معارج، آيات 22 ـ 23.]، اوصاف ديگري را براي نمازگزاران برمي‌شمارد:

نماز آن است كه در مسائل مالي، اعم از واجب و مستحب، نمازگزار را به حساب وادارد و به فكر محرومان و سائلان متذكر كند، پس نمازگزار واقعي به فكر ديگران و به ويژه به فكر محرومان است: (والذين في‏أمولهم حقٌّ معلوم للسائل والمحروم).[ سوره معارج، آيات 24 ـ 25. تسنيم - ج 7 صفحه 596] اين اهتمام و تأمين مادي ومالي، مختص به پرداخت زكات واجب نيست، بلكه چنين نمازي خودش زكات را دربردارد و از اين‏رو مانع تكاثر است.

2-    به ياد قيامت افتادن

نمازگزار به ياد قيامت بوده و از عذاب الهي هراسناك است، زيرا مي‌داند كه احدي را امان‌نامه‌اي براي رهايي از عذاب الهي نداده‌اند: (والذين يصدّقون بيوم الدين والذين هم من عذاب ربّهم مشفقون إنّ عذاب ربّهم غيرمأمون).[ سوره معارج، آيات 26 ـ 28.] امن از عذاب، امن غافلانه و مذموم است: (فلايأمن مكر الله إلاّ القوم الخسرون)[ سوره اعراف، آيه 99.] و نمازْ مانع اين غفلت است.

3-    عفت پيشگي

برپايه اصل كلّي (إنّ الصلوة تنهي عن الفحشاء والمنكر)[ سوره عنكبوت، آيه 45.] كه شرح آن در سوره مبارك «معارج» آمده، نمازگزار، انساني عفيف است: (والذين هم لفروجهم حفظون إلاّ علي أزوجهم أو ما ملكت أيمنهم فإنّهم غير ملومين فمن ابتغي وراء ذلك فأُولئك هم العادون)[ سوره معارج، آيات 29 ـ 31.]، بنابراين، نماز مانع بي‌عفتي است.

      4- امانتداري

نمازگزار واقعي، امين است و عهد و پيمان خود، اعم از الهي يا مردمي را رعايت كرده و آن را محترم مي‌شمارد و آنچه را تعهّد كرده وفا مي‌كند: (والذين هم لاَمنتِهم وعهدهم رعون).[ سوره معارج، آيه 32.]

      5- شهادت به حق حدوثا و بقاء

نمازگزار حدوثاً و بقائاً به حق و عدل شهادت مي‌دهد: (والذين هم بشهدتهم قائمون)[ سوره معارج، آيه 33. تسنيم - ج 7 صفحه 597]، بر اين اساس، نمازگزاري كه از اداي شهادتِ عدل پرهيز كند يا قائم بر شهادت قسط نباشد، نمازگزار واقعي نيست.

خداي سبحان در صدر آيات ياد شده چنين مي‌فرمايد: (الذين هم علي‏صلاتهم دائمون).[ سوره معارج، آيه 23.] در ذيل هم مي‌فرمايد: (والذين هم علي صلوتهم يحافظون)[ سوره معارج، آيه 34.] و در پايان اين بخش، نتيجه، يعني پاداش نمازگزاران راستين را بيان مي‌فرمايد: (أُولئك في جنّتٍ مكرمون).

تذكّر: در موارد متعددي از قرآن كريم به بركات فراوان نماز اشاره شده است و اگر در اينجا بحثي كوتاه درباره آثار مثبت نماز ارائه شد براي تبيين عمود زندگي و ستون استوار بودن آن است.

 

        6- نماز تعديل كننده شهوات

نماز داراي آثار مهمي است كه خداوند درباره حفظ آن دستور خاص داده است: نماز تعديل‏كننده طبيعت حريص انسان است كه هنگام سختيها جزوعانه فرياد مي‌زند و زماني كه خيري به او مي‌رسد انحصارطلبي مي‌كند: (اِنَّ الاِنسنَ خُلِقَ هَلوعا  اِذا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزوعا  واِذا مَسَّهُ الخَيرُ مَنوعا  اِلاَّالمُصَلّين  اَلَّذينَ هُم عَلي صَلاتِهِم دائِمون).[ سوره معارج، آيات 19 ـ 23.]

توفيق تعديل طبيعت هلوع، تنها نصيب نمازگزاراني مي‌شود كه اقامه نماز براي آنها ملكه شده باشد، از اين‏رو به جاي اسم فاعل «نمازگزارنده» يا فعل «نماز مي‌خوانند» صفت مشبهه (المُصَلّين) آمده است كه نشان ثبات و استمرار است (صفت مشبهه در اين‌گونه از موارد به وزن اسم فاعل است).

       7- نماز باعث ذكر دائمي و غافل نشدن

همچنين در آيه (اَلَّذينَ هُم عَلي صَلاتِهِم دائِمون) به ملكه شدن اقامه نماز براي نمازگزار اشاره شده است؛ يعني نمازگزاردن به ذكر هميشگي خداوند بينجامد؛ نه اينكه انسان در همه شبانه‌روز نماز بگزارد. به فرمان خداي‏سبحان مسلمانان بايد پس از خواندن نماز پراكنده شوند و سراغ كارشان بروند؛ ولي اين اشتغالها نبايد انسان را از ياد خدا غافل كند: (فَاِذا قُضِيَتِ الصَّلوةُ فَانتَشِروا فِي الاَرضِ وابتَغوا مِن فَضلِ اللهِ واذكُرُوا اللهَ كَثيرًا لَعَلَّكُم تُفلِحون)[ سوره جمعه، آيه 10.]؛ (رِجالٌ لاتُلهيهِم تِجرَةٌ ولابَيعٌ عَن ذِكرِ الله).[ سوره نور،آيه 37. تسنيم ج 11 صفحه 477]

نكته: قرآن كريم اقامه نماز را از حساس‌ترين وظايف حاكمان اسلامي قرار داده است: (اَلَّذينَ اِن مَكَّنّهُم فِي الاَرضِ اَقامُوا الصَّلوة... )[1]، زيرا مهم‌ترين عامل تعديل خواسته‌هاي سياسي احزاب و گروهها همانا نماز است؛ يعني كسي كه بر اثر اعتماد مردم به مقامي مي‌رسد، از آسيب مَنوع بودن بپرهيزد، چنان‏كه رقباي او كه به مقصد خود بار نيافته‌اند، جزوع و در صدد كينه، تخريب، هتك و هدم نباشند، در نتيجه جامعه نمازگزار و حكومت حامي نماز از گزند هلوع بودن مي‌رهد و به حيات طيّب قناعت مي‌رسد.

  تسنيم ج 11 صفحه 476

 


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :

حديث

    قال علی علیه السلام : وَ الشُّبْهَةُ عَلَى أَرْبَعِ شُعَبٍ: إِعْجَابٍ بِالزِّينَةِ وَ تَسْوِيلِ النَّفْسِ وَ تَأْوِيلِ الْعِوَج‏ وَ لَبْسِ الْحَقِّ بِالْبَاطِلِ.

    شبهه(که از ارکان کفر است ) بر چهار شعبه است: اعجاب و خوش آمدن از زينت، و فريب دادن نفس، و توجيه كجروى‏ها، و پوشاندن حق به باطل

    كتاب سليم بن قيس الهلالي ؛ ج‏2 ؛ ص951

لينک هاي مفيد